Hestegrammatikk. Ein grammatisk litteraturanalyse av Øyvind Rimbereid: Jimmen.

Gro Tove Sandsmark

Útdráttur


Hér er á ferðinni bókmenntafræðileg og málfræðileg greining á ljóðasyrpu Øyvinds Rimbereids Jimmen, sem var tilnefnd til Norrænu bókmenntaverðlaunanna 2011. Í bókinni eru tveir sögumenn: ekill, sem ekur með matarleifar frá heimilum bæjarins til svínabónda, og hesturinn hans, Jimmen. Ekillinn talar mállýsku frá Suðvestur-Noregi, nánar tiltekið frá Stavanger-/Sandnessvæðinu, en hesturinn talar sérhannað tungumál með sérstökum orðaforða, beygingarmyndum og setningaskipan. Hestamálið ber sum einkenni forns máls, tungumáls þjóðkvæða, íhaldssamrar nýnorsku og ýmissa mállýskna, en þar sem reglur um beygingar, fallstýringu og setningaskipan eru hvorki í samræmi við forna málið né nútímanorsku skapast eigið tungumál með eigin reglur og á sínum forsendum. Hrynjandin er þung og gróf eins og göngulag gamals vinnuklárs. Með þessu tungumáli lýsir Rimbereid hestinum sem dýri, vinnufélaga og bókmenntalegu fyrirbæri. Eklinum er lýst sem umhyggjusömum húsbónda sem er meðvitaður um samfélagsbreytingarnar. Samband þeirra byggist á vinnu, trausti og ást. Einingin hestur og maður er að hverfa úr bæjarmyndinni en heldur áfram í skáldskapnum. Í lok bókarinnar leysist tungumál ekilsins upp og rennur saman við tungumál hestsins. Maðurinn er horfinn, væntanlega dáinn, og hesturinn er að leita að honum. Sagt er fyrir um dauða þeirra í ljóðunum. Auk þess að vera hjartnæm lýsing á samstarfi og sambandi hests og manns er bókin óður til tíma sem eru að hverfa inn í heim bókanna.

Lykilorð: Øyvind Rimbereid, ljóðagreining, málfræði, norskar bókmenntir, hestur


Efnisorð


Øyvind Rimbereid, analysis of poetry, grammar, Norwegian literature, horse

Heildartexti:

PDF (Norsk)

Baktilvísanir

  • Engar baktilvísanir